Aan het woord is Mark Gall, destijds site manager van de vestiging waar ik als HR Manager werkte…

Het site management team lukte erin om de verzuimcijfers op een niveau te houden zodat 'mijn' site toen als voorbeeld binnen Exel Belgium NV werd aanzien. Paul had hierin een aanzienlijke bijdrage, door een maandelijkse rapportering, maar vooral door zijn begeleidende, sturende en motiverende rol t.a.v de supervisors. Paul schuwde de actie niet en begeleidde met succes enkele langdurig zieke medewerkers naar een nieuwe loopbaan buiten de site.

Evolutie van verzuim de laatste 10-tallen jaren

Steeds meer Belgen zitten langdurig thuis door depressie of burn-out. Problemen met de geestelijke gezondheid zouden in België de belangrijkste oorzaak zijn voor arbeidsongeschiktheid. Liefst 27.000 mensen zaten in 2012 langer dan een jaar thuis met een depressie. 5750 anderen kampten langdurig met een burn-out. Voor beide diagnoses betekende dat een stijging van 60 procent ten opzichte van 5 jaar eerder, meldt het RIZIV. De twee aandoeningen kennen een veel sterkere groei dan andere psychische ziektes in ons land.

De cijfers tonen hieronder de evolutie van kort- en langdurig verzuim. 2014 is om 2 redenen een kantelmoment: een eerste keer overschrijdt het absenteïsme de 5% en het percentage langdurig verzuim (LD Oranje) hoger dan dat van het kortdurig verzuim (KD Blauw). De ziektecijfers t/m 2016 bevestigen die trend: het ziekteverzuim, en dan vooral het langdurig verzuim, blijft verder toenemen.

Bron: Verzuimonderzoek 2016 van SD Worx. De analyse is uitgevoerd op een staal van  603.233 medewerkers en 17.282 organisaties uit de privé-sector.

Stress en werkdruk hoger dan ooit

Reeds in 2011 meldde Jobat dat zes op de tien werknemers stress heeft op het werk, een stijging van 13 % tegenover 2010. Liefst 61 % voelde zich geregeld tot zeer vaak gestresseerd op het werk, tegenover 54 % het jaar voordien. Belgische werknemers zijn ook vaker kortaf, worden sneller kwaad en voelen zich neerslachtiger (cijfers Securex, studie op basis van een representatieve steekproef van meer dan 5000 werknemers in loondienst). Er is evidentie dat deze cijfers niet zijn gedaald, wel integendeel.
De belangrijkste oorzaken van de toegenomen stress zijn een stijging van de werkdruk en de werkintensiteit door allerlei crisismaatregelen, het veranderingsbeleid en negatieve percepties over het management.

Stress = lichamelijke klachten

22%

van de Belgische werknemers ervaart regelmatig psychische klachten als onzekerheid, depressie of angst.

19%

heeft hinder op het werk door psychische klachten.

24%

heeft lichamelijke pijn bij de uitvoering van zijn job, vooral dan aan de rug, schouders en armen.

De studie toont ook aan dat de Belgische werknemers – ondanks de werkdruk en de stress – nog steeds even productief zijn. Een gezonde dosis stress werkt motiverend, maar te veel stress is slecht voor de werknemers en dus voor de onderneming. Burn-out (en andere psychische problematieken) komen hier achter het hoekje kijken.

Echter… Liever dan, zoals de meesten doen, te roepen dat de verhoogde werkdruk in de onderneming(en) de grootste reden is voor deze burn-outs, wil ik beklemtonen dat veelal andere persoonlijke en familiale factoren een sleutelrol spelen bij het ontstaan van een burn-out. Ten eerste is het niet zozeer de hoeveelheid werk dan wel de relatie met de leidinggevende en met de collega’s die bepalen of men gezond dan wel ongezond met het werk omgaat: in omgevingen waarin men zich niet veilig voelt, zal men de eigen grenzen minder respecteren en zichzelf letterlijk ‘uitputten’.  Ten tweede werd bij het thema burn-out jarenlang alleen de beroepssituatie in ogenschouw genomen. Er is echter voldoende evidentie om de persoonlijkheid en de gehele leefwereld te onderzoeken, dus ook de partnerrelatie, het huishouden, de zorg voor (schoon)-ouders en de kinderen spelen een rol.

Op het vlak van gezondheid is het niet alleen kommer en kwel… Er zijn ook bedrijven (en dus bedrijfsleiders) die weten dat gezonde werknemers ook meer productieve en minder afwezige werknemers zijn. En dat ‘weten’ blijft niet slechts passief : in het beleid wordt dit vertaald naar maatregelen om gezond gedrag aan te moedigen.
Maatregelen om medewerkers aan het sporten te krijgen staan op de eerste rij.
Meer info